W dolnej Odrze zginęło prawie 90 proc. małży i ślimaków wodnych oraz 3,3 mln ryb. Straty w ichtiofaunie na całym odcinku Odry dotkniętym katastrofą wyniosły 1 650 ton, co stanowi 60 proc. biomasy ryb.
Podsumowaniem strat w populacjach ryb i mięczaków w dolnej Odrze podczas ubiegłorocznej katastrofy zajęła się dwójka naukowców – dr hab. Agnieszka Szlauer-Łukaszewska, prof. US, z Instytutu Nauk o Morzu i Środowisku Uniwersytetu Szczecińskiego i dr Dominik Marchowski z Muzeum i Instytutu Zoologii PAN, a także Łukasz Ławicki z Eco-Expert Szczecin i ekolodzy skupieni w Koalicji Ratujmy Rzeki: Jacek Engel, Fundacja Greenmind, Ewa Drewniak, Klub Przyrodników i Karol Ciężak z Towarzystwa na rzecz Ziemi.
Wnioski przedstawili na łamach recenzowanego czasopisma „Science of the Total Environment” (DOI: 10.1016/j.scitotenv.2023.167898).
Straty w ichtiofaunie
Badania autorów wskazują, że podczas katastrofy odrzańskiej zginęło 65 mln (88 proc.) małży z rodziny skójkowatych, prawie 150 mln (85 proc.) ślimaków wodnych, głównie skrzelodysznych i 3,3 mln ryb (1 025 ton). Straty w ichtiofaunie na całym odcinku Odry dotkniętym katastrofą oszacowano na 1 650 ton, co stanowi 60 proc. biomasy ryb.
Komentując 95-procentową śmiertelność populacji rodzimego gatunku małża – szczeżui pospolitej, autorzy ostrzegają o ryzyku wypełniania niszy po gatunku rodzimym i dalszego rozprzestrzeniania się w Odrze inwazyjnej szczeżui chińskiej, której populacja zmniejszyła się podczas katastrofy tylko o 15 proc.
Zalecenia badaczy
W informacji prasowej autorzy analiz zwracają też uwagę, że katastrofa ekologiczna o takiej skali śmiertelności organizmów wodnych nie była wcześniej udokumentowana w tej części Europy.
Rekomendują też odmienne – niż w forsowanej przez polski rząd specustawie odrzańskiej – zalecenia, dotyczące rewitalizacji ekosystemu Odry: wstrzymanie budowy lub odbudowy budowli regulacyjnych, poprawa monitoringu, rozpoczęcie renaturyzacji oraz wdrożenie rozwiązań mających na celu zminimalizowanie spływu biogenów i zrzutów wód zasolonych z przemysłu i zakładów górniczych.
Źródło: www.naukawpolsce.pl, fot. Bjoertvedt, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons
